Wiedza o tym, co to są F-gazy, to punkt wyjścia do rozważań o nowoczesnej i bezpiecznej infrastrukturze Twojego obiektu. W dynamicznie zmieniającym się świecie technologii, prawidłowo serwisowany system przez uprawniony personel decyduje nie tylko o komforcie, ale przede wszystkim o ciągłości działania Twojego biznesu. Zrozumienie, co to są F-gazy znajdujące się w urządzeniach technicznych w Twoim budynku, pozwoli Ci zoptymalizować koszty operacyjne już na wczesnym etapie. Dowiedz się, dlaczego warto zainwestować w profesjonalne zarządzanie tym obszarem, co realnie wpłynie na Twoje bezpieczeństwo oraz pozwoli Ci uniknąć bardzo dotkliwych konsekwencji prawnych podczas ewentualnych kontroli.

Spis treści:

1. Zrozumienie problemu – czym są czynniki w instalacjach?
2. Kim jest operator i jakie ma obowiązki w świetle prawa?
3. Ewidencja w CRO
4. Kary administracyjne i prawne zagrożenia w Twojej serwerowni
5. Profesjonalny audyt i serwis z certyfikowanym personelem

Co to są F-gazy i czym się charakteryzują w systemach bezpieczeństwa?

Pełna świadomość tego, co to są F-gazy i jakie realne ryzyka środowiskowe oraz prawne ze sobą niosą, pozwoli Ci zoptymalizować koszty operacyjne już na początku użytkowania sprzętu. Dla wielu zarządców nieruchomości temat ten kończy się niestety wyłącznie na regularnym serwisie klimatyzacji biurowej. To ogromny błąd, który podczas kontroli może drogo kosztować. Jako Facility Manager musisz wiedzieć, że F-gazy to nie tylko popularny czynnik chłodniczy w biurowym splicie czy dużym agregacie wody lodowej, który chłodzi Twój budynek.

F-gazy (czyli substancje z grupy HFC) to również, a w wielu nowoczesnych obiektach komercyjnych przede wszystkim, Stałe Urządzenia Gaśnicze Gazowe (SUG). Systemy te chronią Twoje serwerownie, archiwa, stacje transformatorowe i całą infrastrukturę krytyczną, w której standardowe użycie wody doprowadziłoby do nieodwracalnych strat w cennym sprzęcie. F-gazy w systemach klimatyzacji i Stałych Urządzeniach Gaśniczych Gazowych to syntetyczne czynniki, które są niesamowicie skuteczne, ale równocześnie są bardzo silnymi gazami cieplarnianymi. Ich współczynnik ocieplenia globalnego (GWP – Global Warming Potential) jest często kilka tysięcy razy silniejszy niż powszechnie znanego dwutlenku węgla (CO2). Są to zatem substancje o potężnym, negatywnym wpływie na środowisko naturalne. Ustawodawca traktuje je ze szczególną ostrożnością, a ich zignorowanie grozi karami administracyjnymi sięgającymi dziesiątek tysięcy złotych oraz odpowiedzialnością cywilną w przypadku awarii prowadzącej do wycieku.

Kim jest operator i jakie ma obowiązki w świetle prawa?

Głównym problemem i powodem nakładania kar podczas kontroli jest błędne założenie zarządców, że pełna odpowiedzialność prawna za sprzęt spoczywa na firmie serwisowej wykonującej usługę. W świetle ustawy to Ty – jako operator sprawujący faktyczną kontrolę techniczną nad urządzeniami – odpowiadasz za to, czy dane urządzenie zostało zgłoszone w Centralnym Rejestrze Operatorów (CRO) oraz za terminowe dokonywanie wpisów CRO na podstawie protokołów z wykonanych czynności podpisanych przez serwisantów, którzy je wykonali. Zazwyczaj operatorem jest właściciel budynku lub jego zarządca, któremu powierzono te kluczowe obowiązki w specjalnej umowie.

Kierując ten artykuł do operatorów, należy bardzo wyraźnie zaznaczyć, że serwisu tego typu instalacji nie można zlecać absolutnie dowolnej firmie konserwatorskiej z rynku. Zgodnie z przepisami, serwis może wykonywać wyłącznie firma dysponująca personelem posiadającym ważne certyfikaty F-gazowe. Dodatkowo, co jest równie istotne, sama spółka świadcząca usługi musi obowiązkowo posiadać oficjalny certyfikat F-gazowy dla przedsiębiorców (wydawany na terenie Polski przez Urząd Dozoru Technicznego). Wpisu w państwowym systemie CRO można dokonać tylko i wyłącznie na podstawie poprawnie sporządzonego protokołu z serwisu przeprowadzonego przez serwisanta posiadającego imienny, personalny certyfikat F-gazowy. Firma serwisowa jedynie wykonuje zlecone przez Ciebie prace fizyczne (czyli serwis, przegląd, badanie szczelności), a to Ty ostatecznie odpowiadasz za terminowe i poprawne wpisy w Centralnym Rejestrze Operatorów (CRO).

Co to jest ewidencja w CRO i na czym polega zarządzanie F-gazami?

W zarządzaniu F-gazami i procedurach rejestracyjnych nie liczy się fizyczna waga samego czynnika, ale jego przeliczony ekwiwalent CO2. To właśnie ten wskaźnik determinuje Twoje zobowiązania wobec państwa. W SAVI TECHNOLOGIE na podstawie wielkości ekwiwalentu CO2 znajdującego się w Twojej instalacji, określimy wymaganą prawem częstotliwość przeglądów, jak również zapewnimy obsługę instalacji przez wykwalifikowany personel posiadający imienne certyfikaty f-gazowe i jasno określimy Twoje obowiązki jako operatora. Należy pamiętać, że ewidencja w Centralnym Rejestrze Operatorów (CRO) jest konieczna w ściśle określonych prawem przypadkach. Najważniejszych jest kilka kluczowych zasad:

• Próg 5 ton CO2 eq: To granica, powyżej której masz bezwzględny, ustawowy obowiązek założenia karty i rejestracji urządzenia w systemie. W zaawansowanych systemach przeciwpożarowych ten próg jest przekraczany niezwykle szybko ze względu na specyfikę środków gaśniczych. Nawet mała butla ze środkiem gaśniczym może przekraczać ustawowe progi zgłoszenia urządzenia w CRO.
• Regularne kontrole szczelności: Każde wpisane do rejestru urządzenie podlega obowiązkowym, cyklicznym kontrolom szczelności. Częstotliwość tych kontroli zależy ściśle od wyliczonego ekwiwalentu CO2. Przypominamy ponownie: kontrole szczelności może wykonywać tylko i wyłącznie uprawniony personel z certyfikatami F-gazowymi.
• Zasada 15 dni: To wymóg, którego niedopilnowanie najczęściej skutkuje problemami. Każda czynność serwisowa – czy to standardowy przegląd szczelności, czy naprawa awaryjnego wycieku – musi trafić do systemu CRO jako wpis w ciągu maksymalnie 15 dni roboczych od jej zakończenia. Obowiązek dokonania wpisu na podstawie protokołu z wykonanych czynności ciąży na Tobie, jako operatorze.

Kary administracyjne i prawne zagrożenia w Twojej serwerowni

Zarządzanie wpisami w Centralnym Rejestrze Operatorów (CRO) to obowiązek prawny, za którego zignorowanie WIOŚ nakłada kary finansowe na Operatorów (właścicieli lub zarządców infrastruktury). Brak wpisu lub opóźnienia są łatwe do weryfikacji – uchybienia te najczęściej wychodzą na jaw podczas rutynowych kontroli Państwowej Straży Pożarnej lub poprzez ślad cyfrowy w samym systemie CRO, który archiwizuje daty. Jako partner serwisowy, nie tylko dbamy o sprawność Twoich systemów gaśniczych, ale także na bieżąco dostarczamy Ci protokoły niezbędne do utrzymania porządku w dokumentacji CRO, chroniąc Cię przed sankcjami.

Kary administracyjne nakładane przez WIOŚ mogą sięgać kilkuset lub nawet kilku tysięcy złotych za zaledwie jedno uchybienie (na przykład brak założonej karty urządzenia lub brak wpisu w wyznaczonym terminie 15 dni). W dużych obiektach komercyjnych z wieloma urządzeniami chłodniczymi i gaśniczymi kary te sumują się, mogąc bardzo szybko osiągnąć kwoty rzędu kilkudziesięciu tysięcy złotych. Dodatkowym, niezwykle groźnym ryzykiem dla inwestora jest utrata ochrony ubezpieczeniowej (odmowa wypłaty polisy) w przypadku wystąpienia szkody, takiej jak nieugaszony pożar czy masowy wyciek czynnika powodujący skażenie otoczenia.

Profesjonalny audyt i serwis z SAVI TECHNOLOGIE

W SAVI TECHNOLOGIE rozwiązujemy ten skomplikowany problem formalno-prawny u samego źródła. Nie oferujemy tylko standardowych usług serwisowych – dostarczamy Ci przede wszystkim niezbędne kompetencje oraz pełne wsparcie w utrzymaniu zgodności z przepisami. Nasze podejście zawsze zaczyna się od gruntownego audytu zerowego, który dokładnie inwentaryzuje Twoje urządzenia objęte ustawą i jasno określa, gdzie zaczyna się, a gdzie kończy Twoja bezpośrednia odpowiedzialność jako operatora.

Nasze doświadczenie wywodzi się z obsługi najbardziej wymagających sektorów na rynku – w tym rygorystycznych systemów wojskowych. Wyróżnia nas to, że nasze doświadczenie wywodzi się z projektowania, produkcji i montażu własnych, certyfikowanych rozwiązań posiadających dopuszczenia CNBOP, a następnie z profesjonalnego serwisu własnych rozwiązań oraz innych rozwiązań dostępnych na rynku globalnym. Nie zamykamy się na jedną technologię. Z pełnym zaangażowaniem serwisujemy zarówno centrale starego jak i nowego typu oraz mamy ogromne doświadczenie w serwisowaniu instalacji SUG produkowanych obecnie jak i lata wcześniej. Możesz być spokojny o legalność naszych działań: wszyscy nasi serwisanci posiadają imienne, personalne certyfikaty F-gazowe, a sama spółka posiada niezbędny certyfikat dla przedsiębiorców wydany przez UDT.

W przypadku wykrycia nieszczelności butli (np. spadek ciśnienia sygnalizowany na centrali), ustawa o F-gazach nakłada na Operatora obowiązek niezwłocznego zlecenia naprawy. Po zgłoszeniu awarii, certyfikowany personel SAVI TECHNOLOGIE przystępuje do prac związanych z usunięciem nieszczelności. Z przeprowadzonych prac wystawiamy protokół serwisowy. Dokument ten stanowi dla Ciebie podstawę do zaktualizowania wpisów w Centralnym Rejestrze Operatorów (CRO) i wykazania przed WIOŚ, że system jest poprawnie eksploatowany.

Jeśli nadal zastanawiasz się, co to są F-gazy w kontekście Twoich codziennych obowiązków jako operatora i jak zapobiec nieprzewidzianym kosztom, skontaktuj się z nami. Nasi inżynierowie pomogą Ci precyzyjnie dobrać technologię i wdrożyć procedury idealnie dopasowane do Twoich potrzeb operacyjnych.